علائم جسمی بلوغ در دختران

رشد قد

جهش رشد معمولاً در دختران حداقل 2 سال زودتر از پسران اتفاق می‎افتد و بسیار چشمگیر است. به طوری كه در مدت یك سال میزان رشد 2 برابر می‎شود و قد حدود 11-6 سانتی متر بیشتر می‎شود. جهش چشمگیر رشد و حداكثر افزایش آن، معمولاً‌ دو سال بعد از جوانه زدن پستانها و یك سال قبل از شروع عادت ماهانه اتفاق می‎ افتد.

سرعت رشد در دختران به میزان هورمون رشد و هورمون جنسی (استروژن) مربوط می‎شود. هورمون رشد باعث افزایش رشد بخصوص در استخوانها و غضروف می‎شود. ولی هورمون جنسی (استروژن) سبب بسته شدن مركز رشد استخوانی و كاهش و كند شدن رشد استخوان می‎شود. به همین دلیل است كه بعد از شروع قاعدگی، سرعت رشد قند كندتر می‎شود و معمولاً بیش از 6 سانتی متر افزایش نمی ‎یابد.

 

رشد پستانها

مرحله بعدی، رشد پستانهاست كه معمولاً در سنین بین 13-9 روی می‎دهد. به طور متوسط در 5/9 سالگی پستانها رشد می‎كنند.  جوانه زدن پستانها از نوك پستان شروع می‎شود و به طور معمول دردناك، حساس و در دو طرف همزمان است. در پایان دوره بلوغ، رشد پستان كامل می‎شود و به صورت پستان بالغ درمی‎ آید.

 

قاعدگی

آخرین مرحله بلوغ ، قاعدگی است كه در سنین 16-10 و به طور متوسط در 13 سالگی اتفاق می ‎افتد.

عامل وراثت، عوامل محیطی از قبیل محل جغرافیایی و تماس با نور، وضعیت سلامت و وزن و تغذیه و شرایط روانی در شروع سن بلوغ دخالت دارند. كودكانی كه در مناطق گرم و كم ارتفاع و یا نقاط شهری زندگی می‎كنند و یا چاق هستند، زودتر بالغ می ‎شوند.

در پایان دوره بلوغ، تغییر فرم بدن و پیدایش هیكل زنانه رخ مي دهد به طوری كه چربی به شكل زنانه در بدن توزیع می‎شود. یعنی لگن پهن و رانها كلفت‎تر می‎شود. پستانها كاملاً رشد می‎كنند. همچنین علاوه بر قاعدگی، رحم، مهبل و اعضای تناسلی زن نیز به اندازه كافی رشد می‎كنند. این مراحل معمولاً در 18 سالگی كامل می‎شوند. بر اثر ترشحات هورمونی، فعالیت غدد چربی و عرق نیز در دختران افزایش پیدا می‎كند و ممكن است باعث پیدایش جوش در صورت و یا سایر اعضا بدن شود. این جوشها نباید دستكاری شوند زیرا در این صورت عفونی می‎شوند و پس از بهبودی اثرات آنها روی پوست باقی می‎ماند. در صورتی كه میزان عرق كردن زیاد باشد ممكن است لازم باشد دختران (علاوه بر استحمام) از اسپری زیربغل و یا لوسیونهای ضد عرق استفاده كنند.